Code en enneagram

ESTP enneagram: wat er op het spel staat als je gokt

Koningsdag, half acht ’s ochtends, en jij had op de vrijmarkt je kleedje al leeg verkocht en een krat oude platen voor de helft afgedongen. Zo werk je: kijken, besluiten, doen. De test gaf ESTP, en nu wil je weten welk enneagramtype daaronder ligt. Dat zeggen de letters niet. Wel is te zien hoe drie motieven die niets met elkaar te maken hebben dezelfde ochtendmens op die markt kunnen zetten. Welke van de drie in jou zit, is geen kwestie van tempo.

Wat deze vier letters zeggen

Waar de energie vandaan komt
ISTP
Hoe informatie binnenkomt
ENTP
Waarmee je beslist
ESFP
Hoe je met plannen omgaat
ESTJ

Buurcode: één letter anders

Een ESTP komt het best tot zijn recht als er iets misgaat. Valt op een festival de stroom uit, dan staat hij al bij de organisatie over een aggregaat te praten terwijl anderen nog naar hun telefoon kijken. Een weekend Ardennen dat vastlag, wordt donderdagavond een weekend Texel, omdat er een aanbieding voorbijkwam die te goed was om te laten liggen. Hij dingt af zonder zich te generen, noemt een slecht voorstel slecht in de vergadering zelf en vraagt bij een sollicitatiegesprek in de eerste tien minuten naar het salaris. Een uiteenzetting zonder iets om vast te pakken houdt hij kort vol. Samen geven die kenmerken iets wat geen van de letters los draagt: een gevoel voor risico dat ter plekke rekent, met wat er op tafel ligt.

Van dichtbij lijkt hij het meest op ESTJ: net zo praktisch, net zo direct, net zo weinig geduld met gezeur. Het verschil zit in de laatste letter, en een voetbalclub laat het goed zien. De ESTJ is de penningmeester die het reglement kent en de begroting in januari rond heeft. De ESTP is de trainer die in de rust de hele opstelling omgooit, omdat hij in het eerste kwartier zag waar de tegenstander wankelde. De ESTJ vertrouwt op de afspraak, de ESTP op wat hij nu ziet.

Welke drijfveer hem zo snel maakt, blijft in dit alles buiten beeld.

Drie motieven achter één code

Drie voorbeelden van de negen: deze code kan uit elk type groeien

Geen weg terug: uit de code valt het motief niet af te lezen

Wankele letter: die zit bij dit motief het minst vast

Uitdager

‘Eerst zien, dan geloven’, zegt de acht met deze code, en hij bedoelt het letterlijk: in de macht van een ander terechtkomen is wat hij vermijdt. Een offerte telt pas als hij de werkplaats heeft gezien en de eigenaar in de ogen heeft gekeken, en die honger naar het tastbare is zijn S. Een abonnement met een opzegtermijn van een jaar tekent hij niet, wie hem een planning oplegt krijgt tegenwind, en de keus blijft open tot hij zelf beslist: dat is de P. In een onderhandeling ‘dan niet’ zeggen en naar de deur lopen doen alle drie; bij de acht is het omdat nog verder buigen zou betekenen dat een ander het voor het zeggen krijgt. De T zit bij hem het losst. Koel rekenen doet hij met vreemden, maar een oude vriend uit het dorp helpt hij uit de schulden zonder één som te maken.

Winnaar

Op een vakbeurs in de Jaarbeurs is de drie met ESTP als een vis in het water, want zijn waarde leest hij af aan wat hij binnenhaalt. Het resultaat moet zichtbaar zijn en snel komen: een getekende order op de stand zelf, geen visitekaartje voor volgend jaar, en zo ontstaat de S. Gevoel wordt geparkeerd, en dat ziet eruit als T: hij praat in marges en incasseert een afwijzing zonder een spier te vertrekken. Op een netwerkborrel meteen op de belangrijkste gast afstappen doen ze alle drie; de drie doet het omdat die gast straks kan navertellen wie hij is. Het zwakst staat de P. Improviseren gaat zolang de omgeving snel is; heeft hij eenmaal aangekondigd dat hij de marathon van Rotterdam onder de vier uur loopt, dan hangt er een schema van zestien weken op de koelkast.

Levensgenieter

Tien jaar, vijf adressen en nooit een huurcontract voor onbepaalde tijd: zo houdt de zeven met ESTP zijn uitwegen vrij. Door die P heeft elke verplichting een achterdeur en blijft een klus die gaat vervelen zonder schuldgevoel liggen: vastzitten is erger dan iets onaf laten. Ook de E is voor hem een uitgang: na een rotbericht staat hij binnen het uur in de kroeg, tussen mensen en geluid, ver van wat vanbinnen begint te schrijnen. Een ruzie in de vriendengroep sussen met een grap en een rondje kunnen ze alle drie; de zeven doet het zodat de pijn niet hoeft te blijven hangen. Het slechtst houdt de S. Zijn aandacht rent vooruit, naar plannen, en alleen een prettig heden houdt hem hier: bij de uitvaart van een oom zit hij in gedachten al op de boot van de zeilvakantie in augustus.

Hoe je herkent welke van de drie jij hebt

Van buiten hetzelfde gedrag
Een vraag naar wat iemand beschermt
Je eigen motief, niet de letters

Snel inzetten, andermans schema negeren, zonder omwegen afdingen: daarin geven de drie motieven een ESTP hetzelfde. Kijken hoe iemand een risico neemt, helpt dus niet, want ze nemen het alle drie en even handig.

Stel dat je voorstel in de ledenvergadering van de voetbalclub wordt weggestemd, met het halve dorp in de kantine. Wat blijft langer branden: dat een ander de zaal naar zich toe trok en over jouw plan besliste, of dat iedereen zag dat je verloor? Wie maalt over wie de touwtjes in handen kreeg, zit dichter bij de acht. Wie de volgende dag bij de bakker denkt aan wat de mensen ervan vonden, dichter bij de drie.

Je kunt promotie maken als je twee jaar lang hetzelfde saaie dossier afwerkt, of je houdt de vrijheid om morgen te stoppen, en dan ziet niemand ooit wat je had kunnen bereiken. Wat houd je vast? Wie voor de promotie kiest, leunt naar de drie; wie de vrijheid niet kan opgeven, naar de zeven.

De gemeente weigert de vergunning voor je terras, en het seizoen begint over een maand. Waar gaat je eerste kracht heen: bezwaar maken tot de wethouder bakzeil haalt, of binnen een week een andere plek vinden waar het wel mag? Doordrukken is de acht, eromheen glippen de zeven.

Deze code zet zijn eigen val. Vraag een ESTP wat hij niet kwijt wil, en het antwoord gaat over de volgende zet: ‘ik blijf niet hangen, ik ga gewoon door’. Dat zijn de S en de P die praten, het klopt voor alle drie en het scheidt niets. Staat er in je antwoord een werkwoord over wat je hierna doet en niets over wat je zou missen, dan is de vraag nog niet beantwoord.

Waar de letters over zwijgen

Hoe iemand handelt: dat zien de letters

Wat in de vier letters ontbreekt

Ontwikkelingsniveau
Instinctief subtype
Waar druk je heen drijft

Tussen het enneagram en MBTI bestaat geen correspondentie, en wij verzinnen er ook geen: de twee modellen snijden een mens langs andere lijnen. De tabellen die op internet rondgaan komen uit observaties, niet uit metingen, en ze spreken elkaar tegen. Gemeten is alleen de ene richting, van enneagram type naar losse letters: wie het type kent, kan de letters iets beter voorspellen. Deze pagina leest de andere kant op, waar niets gemeten is, dus de drie motieven hierboven zijn voorbeelden van het mechanisme en geen lijst, en het type kan elk van de negen zijn. Een ESTP in de greep verkoopt zijn aandeel in de zaak in een opwelling, rijdt met honderdzestig over de A2 om iets te bewijzen en noemt dat leven, terwijl dezelfde vier letters met ruimte iemand geven die uit een vastgelopen klus toch nog iets bruikbaars haalt. Ook waar de kracht naartoe gaat, verraadt de code niet: naar de veiligheid van huis en portemonnee, naar een plek tussen veel mensen, of naar één ander. En onder zware druk gaan drie mensen met dezelfde letters elk een eigen kant op. De acht trekt zich terug en begint te rekenen, de drie komt tot stilstand en verzandt in klusjes, de zeven wordt vitterig over hoe anderen alles doen.

Veelgestelde vragen

Mijn code is ESTP en de enneagramtest zegt type 7. Moet ik een van de twee wantrouwen?

Nee, maar kijk goed naar de S. Gemeten is dat de zeven naar N trekt: de aandacht gaat naar ideeën en naar later. Bij een zeven met ESTP blijft het leven in het nu staan zolang het nu prettig is. De proef is eenvoudig: denk aan een ochtend in de wachtkamer van het ziekenhuis. Zat je met je hoofd daar, of al drie plannen verder? Was het het tweede, dan botsen test en code niet: de S is bij jou een smaak, geen fundament.

Iedereen noemt me een adrenalinejunkie. Is die honger naar spanning mijn motief?

Nee, spanning zoeken is een stijl, en die delen de drie. De acht gaat de uitdaging aan om niet zwakker te staan dan de situatie, de drie voor een winst die gezien wordt, de zeven om niet stil te zitten met iets naars. Stel je een jaar kantoorwerk voor zonder één spannend moment. Wat vreet dan het meest: dat een ander je dagen indeelt, dat niemand je ziet presteren, of dat er nergens een uitgang is?

Ik ben geen type om in mezelf te graven. Hoe vind ik dan mijn motief?

Graven hoeft niet, één moment is genoeg. Neem de laatste keer dat je ergens abrupt mee stopte: een baan, een club, een relatie. Haal niet terug wat je deed, maar wat de dag ervoor ondraaglijk werd. Iemand met deze code haalt een gebeurtenis makkelijker op dan dat hij een gevoel ontleedt, en dat werkt prima: in de gebeurtenis zie je wat je werd afgepakt, je zeggenschap, je gezicht of je uitweg.

Lange projecten gaan me snel vervelen. Zegt dat iets over mijn type?

De verveling zelf niet, want op de lange baan vervelen ze zich alle drie, alleen elk anders. De acht voelt zich beknot als er niets is om tegenaan te duwen, de drie leeg als er geen resultaat te zien is, de zeven benauwd als het project hem vasthoudt bij iets naars. Denk aan de zolder die sinds maart half af is: wat zou je morgen weer aan het werk krijgen, een tegenstander, publiek, of de zekerheid dat je halverwege mag stoppen?

Ontdek je type, vleugel en ontwikkelingsniveau

108 beweringen, uitslag meteen

Ontdek je type, vleugel en ontwikkelingsniveau